A Change of Guard

សូមស្តាប់វិទ្យុសង្គ្រោះជាតិ Please read more Khmer news and listen to CNRP Radio at National Rescue Party. សូមស្តាប់វីទ្យុខ្មែរប៉ុស្តិ៍/Khmer Post Radio.
Follow Khmerization on Facebook/តាមដានខ្មែរូបនីយកម្មតាម Facebook: https://www.facebook.com/khmerization.khmerican

Saturday, 26 March 2016

រដ្ឋមន្ដ្រី៖ ​ខ្ញុំ​សុំ​និយាយ​តាម​ត្រង់​មិនមែន​កាប់​​ព្រៃ​ស្រុក​ខ្មែរ​បង្ក​ឲ្យ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​ទេ


Manekseka Sangkum

It is true that industrialised nations have contributed the most to global climate change by means of industrial pollution and activities, but small agrarian and rural developing countries like Cambodia are not doing themselves any favour by failing to protect their own previously rich eco-system which at the very least could have played a critical role in neutralising and absorbing some of the severest effects of this global change locally. Do a research on the importance of having a healthy rain forest and what living trees contribute to the natural environment and people, say, and one will get a clearer understanding of the need to keep the chainsaws away from the forest! Even for a small country, Cambodia's climate traditionally varied within regions, and the reason for this variation had to do with her geographical characteristics; namely the division between higher plateau with mountain ranges rich in forest cover in several provinces marked by higher yield of rainfall and cooler temperature, and the lowland plains where most of the country's population lived and engaged in rice farming. 

I suspect that the country would have faced far greater adverse impact from massive deforestation that has gone on over the last few decades under this philistine administration had it not been for the annual monsoon rainfall which supports rice based agriculture - and that's believed to be patterned or dictated by the existence of the great Himalayas mountain ranges thousands of kilometres away that shape the climate of countries ranging from most of India and parts of China to much of South East Asia.      

It is worrying and somewhat disingenuous of this "environment" minister, trying to shift the attention and culpability away from the well documented and environmentally destructive legacy of his administration. Pitiful.  



លោក សាយ សំអាល់ បង្ហាញ​រូបថត​បក្សី​កម្រ​របស់​កម្ពុជា​ដែល​តាំង​នៅ​ក្នុង​បន្ទប់​ធ្វើ​ការ​របស់​លោក ។ គាំ ច័ន្ទរស្មី


រដ្ឋមន្ដ្រី៖ ​ខ្ញុំ​សុំ​និយាយ​តាម​ត្រង់​មិនមែន​កាប់​​ព្រៃ​ស្រុក​ខ្មែរ​បង្ក​ឲ្យ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​ទេ
ppp Fri, 25 March 2016
កៃ គឹមសុង and គាំ ច័ន្ទរស្មី


កាលពី​សប្ដាហ៍​មុន ​​ប្រិយមិត្ត​អ្នក​អាន​ពិតជា​បាន​ដឹង​ច្បាស់​ថា​រដ្ឋមន្ដ្រី​ក្រសួង​បរិស្ថាន​ជា​នរណា?

ហើយ​ក្នុង​សប្ដាហ៍​នេះ​លោក​អ្នក​នឹង​បាន​​ដឹង​​ពី​ចក្ខុវិស័យ​របស់​លោក​ក្នុង​កិច្ចការ​គាំពារ​​បរិស្ថាន។​

ក្នុង​បទសម្ភាស​ជាមួយ​​ ភ្នំពេញ ​ប៉ុស្ដិ៍ ​រដ្ឋមន្ដ្រី​បរិស្ថាន ​លោក​ សាយ សំអាល់ បាន​បន្ទោស​ប្រទេស​ដែល​មាន​ឧស្សាហកម្ម​ជឿន​លឿន​ទាំង​ ៨ ជា​អ្នក​បំភាយ​ឧស្ម័ន​ពុល​ច្រើន​ជាង​គេ​ដែល​ជា​កត្ដា​​បង្ក​ឲ្យ​មាន​​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ និង​ការ​ឡើង​កម្ដៅ​ដែនដី​ហើយ​ក្នុង​បរិបទ​នេះ​ពិភពលោក​តម្រូវ​ឲ្យ​កម្ពុជា​ជា​ប្រទេស​គ្មាន​ឧស្សាហកម្ម​ខ្នាត​ធំ​ចូលរួម​គាំពារ​បរិស្ថាន​ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​តំបន់ និង​​សកល​។​ ប្រទេស​មាន​ឧស្សាហកម្ម​ជឿន​លឿន​​ទាំង ៨ ឬ (G8) រួម​មាន​ប្រទេស​បារាំង អាល្លឺម៉ង់ អ៊ីតាលី អង់គ្លេស ជប៉ុន សហរដ្ឋអាមេរិក កាណាដា និង រុស្ស៊ី។

បច្ចុប្បន្ន​នេះ​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​ និង​ការ​ឡើង​កម្ដៅ​ផែនដី​គឺជា​កង្វល់​របស់​សកល​លោក​តែ​កម្ពុជា​ជា​ប្រទេស​​​តូច​មាន​មនុស្ស​តិច​មិន​មាន​ឧស្សាហកម្ម​ខ្នាត​ធំ​នោះ​ត្រូវ​បាន​ជំរុញ​ដោយ​​ប្រទេស​មាន​ការ​អភិវឌ្ឍ​ជឿន​លឿន​​ទាំង​ ៨ និង​សហគមន៍​​អន្ដរជាតិ​ឲ្យ​ចូលរួម​ចំណែក​បន្ថយ​កម្ដៅ​ផែនដី និង​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​ដោយ​បញ្ឈប់​ការ​កាប់​ព្រៃឈើ និង​ត្រូវ​ការពារ​ជីវចម្រុះ។

លោក​បាន​បន្ទោស​ថា​ «មនុស្ស​យើង​ដឹង​តែ​រស់នៅ​លើ​ភព​ផែនដី​នេះ​តែ​មិន​ដែល​សួរ​ខ្លួនឯង​ថា​តើ​យើង​រស់នៅ​យ៉ាង​ដូចម្តេច​ដើម្បី​កាត់​​បន្ថយ​ផលប៉ះពាល់​ទៅ​លើ​ភព​ផែនដី​ទេ​? ​



លោក​បន្ថែម​ថា «មហា​អំណាច​ឧស្សាហកម្ម​ជឿន​លឿន​ទាំង​នោះ​អត់​មាន​នរណា​ម្នាក់​ឈប់​​ធ្វើ​ទេ​ហើយ​ក៏​​កំពុង​តែ​ប្រកួត​ប្រជែង​ខាង​ឥទ្ធិពល​រៀងៗ​ខ្លួន​ទាំង​នយោបាយ និង​សេដ្ឋកិច្ច។ អ៊ីចឹង​យើង​ត្រូវ​ទទួល​ស្គាល់​ថា​គ្មាន​នរណា​មួយ​ដែល​បន្ថយ​ទេ»។

ទន្ទឹម​នឹង​នោះ​ក៏​មាន​ប្រទេស​សេដ្ឋកិច្ច​កំពុង​តែ​ងើប​ដូចជា​ប្រេស៊ីល អាហ្វ្រិក​ខាង​ត្បូង​ឥណ្ឌា​ និង​ចិន​ក៏​មិន​បាន​បន្ថយ​ល្បឿន​សេដ្ឋកិច្ច​របស់​​គាត់​ដែរ​ពីព្រោះ​នេះ​​ដើម្បី​ឧត្តម​ប្រយោជន៍​នៃ​ជាតិ​សាសន៍​គេ»។

មាន​សំណួរ​​ធំ​មួយ​បាន​ចោទ​ឡើង​ថា​តើ​កម្ពុជា​គួរ​ធ្វើ​អ្វី​ដើម្បី​ឧត្តម​ប្រយោជន៍​ជាតិ​ខ្លួន​ដែរ​ឬ​ទេ? លោក​​​រដ្ឋមន្ដ្រី​បាន​និយាយ​ថា​កម្ពុជា​គួរ​ធ្វើ​អ្វីៗ​ដើម្បី​បម្រើ​ឧត្តម​ប្រយោជន៍​​ជាតិ​ដូច​ប្រទេស​ទាំង​​នោះ​ដែរ។

លោក​បាន​ស្នើ​ថា «​យើង​ត្រូវ​គិត​ថា​តើ​អ្វី​ជា​ឧត្តម​ប្រយោជន៍​​ជាតិ​របស់​យើង។ ប្រទេស​យើង​​មិនមែន​ជា​ប្រទេស​មាន​​ឧស្សាហកម្ម​ទេ​ដូច្នេះ​ការ​បញ្ចេញ​​ឧស្ម័ន​កាបូនិច​មិន​មាន​ច្រើន​ដូច​គេ​នោះ​ទេ។ តាម​ពិត​ទៅ​យើង​កំពុង​តែ​ស្ថិត​នៅក្នុង​រង្វង់​អវិជ្ជមាន​នៅ​ឡើយ​ទេ។ យើង​នៅ​ទាញ​យក​ឧស្ម័ន​កាបូនិច​ហ្នឹង​ច្រើន​​ជាង​យើង​បញ្ចេញ​។ ខ្ញុំ​ថា​យើង​​ត្រូវ​មើល​រឿង​អស់​នេះ​ឲ្យ​បាន​ច្បាស់​ទាំងអស់​គ្នា​ជា​ជាង​យើង​ឮ​គេ​ប្រាប់​ហើយ​ក៏​មក​ចោទ​គ្នា​ទៅវិញ​ទៅមក»។

បើ​យោង​​តាម​ចក្ខុវិស័យ​របស់​លោក​រដ្ឋមន្ដ្រី​កម្ពុជា​ក៏​ត្រូវ​មាន​ចំណែក​ក្នុង​ការ​​ទទួល​ខុសត្រូវ​រួម​ដែរ។ ជា​រួម​កម្ពុជា​ត្រូវ​មាន​​ចំណែក​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ណា​មួយ​។ ក៏​ប៉ុន្ដែ​ប្រទេស​ជឿន​លឿន​គាត់​ត្រូវ​តែ​បង្ហាញ​ភាព​ច្បាស់​លាស់​​។ បើ​គាត់​មិន​​អាច​ធ្វើ​បាន​ហើយ​ក៏​ចោទ​ប្រទេស​តូចៗ​ដែល​មិន​បាន​ធ្វើ​ហ្នឹង​ឲ្យ​ធ្វើ​ច្រើន​ជាង​គាត់​ក៏​មិន​បាន​ដែរ។ «ខ្ញុំ​កំពុង​តែ​ដាក់​ការ​ចោទ​សួរ​ទៅ​វិញ​ថាឥឡូវ​បើ​សិន​ជា​កម្ពុជា​ស្ម័គ្រ​ចិត្ត​រក្សា​ព្រៃ​ទំហំ​ប៉ុណ្ណឹង​តើ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ជួយ​​កម្ពុជា​ប៉ុន្មាន?

នៅ​កម្ពុជា​មាន​​ការ​លើក​ឡើង​ជា​​ញឹកញាប់​ពី​បណ្ដាញ​​សារព័ត៌មាន​ឯករាជ្យ និង​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​​ចំពោះ​ការ​កាប់​ឈើ​យ៉ាង​រង្គាល​នៅ​តាម​បណ្ដា​ខេត្ត​ដែល​រដ្ឋ​បាន​ផ្ដល់​ដី​សម្បទាន​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន​វិនិយោគ​ក្នុង​ចេតនា​ប្រែ​ក្លាយ​ដី​ព្រៃ​រាប់​ម៉ឺន​ហិកតា​ទៅ​ជា​ដី​ដាំ​ដំណាំ​កសិឧស្សាហកម្ម​។​ ប៉ុន្ដែ​ការ​កាប់​ឈើ​យ៉ាង​សម្បើម និង​គ្មាន​ការ​គ្រប់គ្រង​ត្រឹមត្រូវ​នោះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ចោទ​ថា​វិនាសកម្ម​ព្រៃ​ឈើ​នៅ​កម្ពុជា​ជា​ចំណែក​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​មាន​ខ្យល់​​ព្យុះ​ភ្លៀង​មិន​​ទៀងទាត់​ព្រម​ទាំង​រន្ទះ​គ្រោះ​រាំង​ស្ងួត និង​​ទឹក​ជំនន់​ជាដើម។

ប៉ុន្ដែ​ការ​លើក​​ឡើង​នេះ​ត្រូវ​បាន​​ទាត់​ចោល​ដោយ​រដ្ឋមន្រ្តី​បរិស្ថាន​។ លោក​បាន​​ថ្លែង​ថា​ជា​ការពិត​ដីសម្បទាន​​គេ​ត្រូវ​តែ​ឈូសឆាយ​ដើម្បី​យក​ទៅ​​ដាំ​កៅស៊ូ។ ការ​កាប់​យក​ឈើ​មួយ​ចំនួន​ជា​ការ​ចាំបាច់។ ឧទាហរណ៍​ក្នុង​ដី​មួយ​ហិកតា​កាប់​ឈើ​ធ្នង់​ពី ២០ ទៅ ៣០ ​ដើម​វា​មិន​​បណ្ដាល​ឲ្យ​បាត់​ព្រៃ​ទាំង​មូល​ទេ។

លោក​ប្រតិកម្ម​ថា «ខ្ញុំ​សុំទោស​សុំ​និយាយ​ត្រង់​មិនមែន​កាប់​ព្រៃ​​ស្រុក​ខ្មែរ​បង្ក​ឲ្យ​​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​នោះ​ទេ​គឺ​ឧស្សាហកម្ម​​របស់​ពួក​លោក​ខាង​លិច​នោះ​ហើយ​ដែល​​បង្ក​ឲ្យ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ។ មិន​មែន​ខាង​ខ្ញុំ [កម្ពុជា] នោះ​ទេ​ខ្ញុំ​នៅ​​មាន​​ព្រៃ​ច្រើន​ជាង​ឯកឧត្តម​ [បរទេស] អស់​លោក​ប៉ុន្ដែ​នេះ​ជា​អំពើ​អយុត្តិធម៌​ណាស់​សម្រាប់​ខ្ញុំ។ ខ្ញុំ​ឈឺចាប់​ណាស់​នៅពេល​ខ្ញុំ​ឮ​របៀប​នេះ​»​។

លោក​បាន​ព្រមាន​ថា​លោក​​ខាង​លិច សង្គម​ស៊ីវិល និង​អង្គការ​ក្រៅ​រដ្ឋាភិបាល​មិន​គួរ​មក​បង្រៀន​កូន​ខ្មែរ​ឲ្យ​យល់​របៀប​ហ្នឹង​ទេ។​

លោក​បាន​បន្ថែម​ថា៖ «ពេល​ខ្លះ​ខ្ញុំ​តូច​ចិត្ត​ណាស់​រឿង​អី​មក​ដាក់​កំហុស​​លើ​ប្រជាជន​កម្ពុជា។ យើង​ដើរ​មក​ដល់​នេះ​ហើយ​យើង​គួរ​​តែ​មើល​​ឃើញ​ពន្លឺ​ឲ្យ​ប្រជាជន​កម្ពុជា​​ដើរ​ទៅ​មុខ​ទាំងអស់​គ្នា​ជា​សង្គម​ទាំង​មូល​តែ​ម្តង។ ឥឡូវ​​នេះ​​នៅ​លើ​ពិភពលោក​មាន​តែ​ប៉ុណ្ណឹង​ប្រកួត​ប្រជែង​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច​ នយោបាយ​មាន​អី​ទៀត​»។



លោក រដ្ឋមន្ដ្រី​បរិស្ថាន សាយ សំអាល់ ដឹកនាំ​ក្រុម​ការងារ​ចុះ​ត្រួតពិនិត្យ​តំបន់​អភិរក្ស​សត្វ​ត្រយង​នៅ​​​ខេត្ត​ព្រះវិហារ​ឆ្នាំ ២០១៥។ មឿន ញាណ


បើ​ទោះ​ជា​កម្ពុជា​មិន​សូវ​ស្រប​យោបល់​​ជាមួយ​សហគមន៍​អន្ដរជាតិ និង​សង្គម​ស៊ីវិល​ក្នុង​ស្រុក​ក៏ដោយ​ក៏​កម្ពុជា​ចាំបាច់​​ត្រូវ​​ធ្វើ​កំណែ​ទម្រង់​ខ្លះៗ​ដោយ​រៀបចំ​ឧទ្យាន​ជាតិ​ ដែន​ជម្រក​សត្វព្រៃ ព្រៃ​បម្រុង​​ឡើង​វិញ។​ ការ​កែ​ទម្រង់​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​បន្ទាប់ពី​គោល​នយោបាយ​ផ្ដល់​ដីសម្បទាន​សេដ្ឋកិច្ច​មិន​មាន​​ផ្លែផ្កា​ដូច​បំណង​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា។ គោល​នយោបាយ​ដីសម្បទាន​សេដ្ឋកិច្ច​​នេះ​​បាន​បង្ក​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​រាប់​ម៉ឺន​គ្រួសារ​ខឹង​សម្បា​ដោយសារ​ការ​ទន្ទ្រាន​យក​ដី​ពី​ពួក​គាត់​ពី​សំណាក់​ក្រុមហ៊ុន​អភិវឌ្ឍន៍​ក្នុង​ស្រុក​ និង​បរទេស​មួយ​ចំនួន​។

លោក​រដ្ឋមន្ដ្រី​បញ្ជាក់​ថា ​ការ​ការពារ​​សម្បត្តិ​ក្រុម​ធនធាន​​ធម្មជាតិ​របស់​កម្ពុជា​គឺ​ជា​កិច្ចការ​ចាំបាច់​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​ហើយ​ត្រូវ​ធ្វើ​តាម​ដំណាក់កាល​​របស់​វា​។ «ខ្ញុំ​​ក៏​បាន​​សួរ​ខ្លួន​ឯង​ដែរ​ថា​តើ​យើង​បណ្តោយ​ឲ្យ​បញ្ហា​នេះ​កើតឡើង​ខណៈ​កម្ពុជា​ជា​ប្រទេស​តូច​មាន​ប្រជាជន​តិច​ទំហំ​​សេដ្ឋកិច្ច​ក៏​មាន​កម្រិត​តើ​យើង​សុខ​ចិត្ត​រវល់​ខ្លួនឯង​នៅ​ក្នុង​រឿង​ហ្នឹង ឬ​មួយ​យើង​អាច​ឲ្យ​សង្គម​នេះ​ដើរ​ទៅ​មុខ​ទាំង​អស់​គ្នា​បាន»​។

ទាក់ទង​នឹង​វិវាទ​ដ៏រ៉ាំរ៉ៃ​នេះ​លោក​រដ្ឋមន្ដ្រី​បាន​ស្នើ​ដល់​​ប្រមុខ​រាជរដ្ឋាភិបាល​ដោយ​បង្កើត​គណៈកម្មការ​មួយ​ដើម្បី​ត្រួតពិនិត្យ​ដីសម្បទាន​ទាំង​អស់​ហើយ​បាន​ពិនិត្យ​បញ្ចប់​ក្នុង​រយៈពេល​តែ​មួយ​ឆ្នាំ។ កិច្ចការ​នេះ​បាន​បញ្ចប់​ទាំង​ស្រុង​ដែល​មាន​ក្រុមហ៊ុន​ជាង​ ២០០ ទាំង​ដី​ស្ថិត​ក្រោម​ការ​គ្រប់គ្រង​ក្រសួង​កសិកម្ម​ទាំង​ក្រសួង​បរិស្ថាន។ ក្រុមហ៊ុន​ណា​ដែល​បាន​ប្រព្រឹត្ត​បទល្មើស​ត្រូវ​បាន​លុប​ចោល។

យ៉ាង​ហោច​ណាស់​មាន​ក្រុមហ៊ុន​ដីសម្បទាន​ចំនួន​ជាង ៤០ នៅ​ក្រោម​ក្រសួង​បរិស្ថាន និង​ក្រសួង​កសិកម្ម​ត្រូវ​បាន​និរាករណ៍។​ មាន​ក្រុមហ៊ុន​ប្រមាណ​ជា​ជាង​​ ១០ ​ទៀត​កំពុង​ស្ថិត​នៅក្នុង​ការ​ត្រួត​ពិនិត្យ​យ៉ាង​តឹងរ៉ឹង​។​ក្រោយ​ពី​ត្រួតពិនិត្យ​ដី​សម្បទាន​​រួច​ហើយ​ក្រសួង​បិរស្ថាន​​បាន​​​បន្ថយ​​ចំនួន​​​ឆ្នាំ​នៃ​ការ​វិនិយោគ​ហើយ​បាន​​​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ដីសម្បទាន​សង្គមកិច្ច​ឲ្យ​ប្រជាជន​មួយ​ចំនួន​បូក​ផ្សំ​ទៅ​នឹង​បទបញ្ជា​លេខ​ ០០១ ​របស់​​រាជរដ្ឋាភិបាល​ដែល​ដោះ​បាន​ជាង​ ១ លាន​ក្បាល​ដី។

លោក​រដ្ឋមន្រ្តី​បាន​បញ្ជាក់​ថា៖ «អ៊ីចឹង​យើង​​បាន​បន្ថយ​ចំនួន​​ឆ្នាំ​នៃ​​​ការ​​ជួល​ដី​ក៏​បាន​បន្ធូរ​ពី​​ [៩៩ ឆ្នាំ] មក​ត្រឹម ៥០ ឆ្នាំ​ហើយ​នេះ​គឺជា​ការ​​សម្រេច​ចិត្ត​ខាង​​​នយោបាយ​ដ៏ធំ​មួយ​របស់​យើង​ដែរ​ហើយ​ក៏​ដើម្បី​រក្សា​ទុក​ឱកាស​ដែរ។​ ឥឡូវ​នេះ​កម្ពុជា​​មាន​​ពលរដ្ឋ​ ១៥ លាន​ [នាក់]។ ៥០ ​ឆ្នាំ​ទៀត​យើង​ប្រហែល​ជា​មាន​​ ៣០ ​​លាន​​នាក់។ ដូច្នេះ​យើង​ត្រូវ​ទុក​ឱកាស​ដើម្បី​ធានា​នូវ​សន្តិសុខ​ស្បៀង​សម្រាប់​ប្រជាជន​កម្ពុជា»។

លោក​បាន​បន្ថែម​ថា៖ «យើង​បាន​បន្ថយ​ជម្លោះ​នៅ​ក្នុង​សង្គម​ជាតិ​យើង​ព្រោះ​ខ្ញុំ​ជឿ​ថា​បើ​សិន​កម្ពុជា​ប្រទេស​តូច​ប៉ុណ្ណឹង​នៅ​តែ​ឈ្លោះ​គ្នា​រឿង​ប៉ុន​នេះ​ខ្ញុំ​ជឿ​ថា​ពេល​ដែល​យើង​ងើប​មើល​ទៅ​ប្រទេស​ជិត​ខាង​នៅ​ក្នុង​តំបន់​របស់​​យើង​គេ​នឹង​ទៅ​ឆ្ងាយ​ពី​យើង។ អ៊ីចឹង​យើង​ត្រូវ​គិត​ខ្លួន​ឯង​ថា​តើ​គួរ​ឈ្លោះ​​ក្នុង​​កម្រិត​ប៉ុនណា? ឈ្លោះ​គ្នា​ទាល់​តែ​ភ្លេច​ខ្លួន​ថា​គេ​ដើរ​ទៅ​ដល់​ណា​ ឬ​មួយ​យ៉ាង​ម៉េច”?

ឆ្លើយតប​នឹង​សំណួរ​​ដែល​​តំណាង​រាស្ដ្រ​មកពី​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​លោក អ៊ុំ សំអាន សរសេរ​​លិខិត​​​​​សាកសួរ​ទៅ​កាន់​​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ដ្រី ហ៊ុន សែន ​កាលពី​សប្ដាហ៍​មុន​​ដោយ​សង្ស័យ​​ថា​មាន​ដីសម្បទាន​ប្រមាណ​ជា ៤០០០០ ហិកតា​នៅ​ខេត្ត​រតនគិរី​ជាប់​ព្រំដែន​វៀតណាម​កំពុង​​​គ្រប់គ្រង​ដោយ​កងទ័ព​ប្រជាជន​វៀតណាម​លោក​រដ្ឋមន្ដ្រី សាយ សំអាល់ បាន​ពន្យល់​ថា​៖ «វា​ជា​ក្រុមហ៊ុន​ឯកជន​​ដែល​​​មាន​ទំនាក់​ទំនង​ជាមួយ​ទាហាន​វា​អាច​អ៊ីចឹង​តែ​ឥឡូវ​ខ្ញុំ​សុំ​មើល​ករណី​ហ្នឹង​សិន​ព្រោះ​ដី​ហ្នឹង​ដូចជា​ស្ថិត​ក្រោម​យុត្ថាធិការ​ក្រសួងក​​សិកម្ម​អ៊ីចឹង​ខ្ញុំ​សុំ​ពិនិត្យ​​រឿង​ហ្នឹង​សិន​។ អត់​មាន​​​ចម្លើយ​ទេ​ព្រោះ​ខ្ញុំ​អត់​​បាន [ពិនិត្យ] ព្រោះ​ទី ១ ខ្ញុំ​អត់​បាន​ឃើញ​​ឯកសារ​ហ្នុង​។ ​ខ្ញុំ​ត្រូវ​មើល​ឯកសារ​ដែរ​» ។

ប៉ុន្ដែ​លោក​បាន​បញ្ជាក់​ថា​ «​កម្ពុជា​យើង​មិន​ដែល​ឲ្យ​កងទ័ព​បរទេស​មក​ឈរ​ជើង​នៅ​ក្នុង​ទឹកដី​យើង​ទេ​អាហ្នឹង​ជា​គោលការណ៍​រួម​ហើយ​ក្រោម​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​របស់​យើង​តែ​ម្តង។ ​«វា​មិន​អាច​ទេ​ព្រោះ​យើង​មិន​ដែល​​ឲ្យ​សម្បទាន​ទៅ​យោធា​ទេ​យើង​ឲ្យ​សម្បទាន​ទៅ​ក្រុមហ៊ុន​ឯកជន»។

ទាក់ទង​នឹង​វិធានការ​ចាំបាច់​មួយ​​ចំនួន​ដែល​លោក​រដ្ឋមន្ដ្រី​ត្រូវ​​ធ្វើ​គឺ​ត្រូវ​ប្រមូល​ឈើ​ទាំង​កាប់​ស្រប​ច្បាប់ និង​មិន​ស្រប​ច្បាប់​ (បន្លំ) ទាំងអស់​ដាក់​ចូល​ជា​សម្បត្តិ​រដ្ឋ​។​ បច្ចុប្បន្ន​គណៈកម្មការ​មួយ​ដឹកនាំ​ដោយ​នាយឧត្តមសេនីយ៍​ សៅ សុខា មេបញ្ជាការ​នៃ​កងរាជ​អាវុធហត្ថ​លើ​ផ្ទៃ​ប្រទេស​កំពុង​បន្ដ​ស្រាវជ្រាវ​​ និង​ចាត់​វិធានការ។

លោក​មាន​​ប្រសាសន៍​ថា​៖ «ឥឡូវ​នេះ​យើង​កំពុង​តែ​ត្រួតពិនិត្យ​មើល​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​មើល​ថា​តើ​ឈើ​ប៉ុន្មាន​ដែល​ជា​ឈើ​ស្រប​ច្បាប់​ដែល​យើង​ទទួល​បាន​ពី​ការ​ឈូស​ឆាយ​ដីសម្បទាន​ហើយ​ឈើ​ប៉ុន្មាន​ដែល​​បាន​ពី​គេ​លួច​បន្លំ​កាប់​​។ ឥឡូវ​នេះ​យើង​កុំ​ទាន់​​អាល​មាត់​ទុក​ឲ្យ​គណៈកម្មការ​ដែល​ដឹកនាំ​ដោយ​ឯកឧត្តម សៅ សុខា ហ្នឹង​លោក​ធ្វើការ​សិន​ហើយ​យើង​មាន​ការ​សម្រេច​​ចិត្ត​មួយ​ថា​តើ​ត្រូវ​យក​រឿង​នេះ​ទៅ​ដល់​ណា»។

ចំពោះ​ឈើ​ហុប​ដែល​​បាន​កាប់​រួច​ហើយ​នៅក្នុង​ដីសម្បទាន​ក្ដី​ក្រៅ​ដី​សម្បទាន​ក្ដី​គណៈកម្មការ​មួយ​ដែល​បាន​បង្កើត​ឡើង​ និង​កំពុង​ដឹកនាំ​ដោយ​លោក​ឧត្តមសេនីយ៍ សៅ សុខា និង​ក្រសួង​បរិស្ថាន​គិត​ថា​ឈើ​នោះ​គួរ​លក់​ឡាយឡុង​ហើយ​ប្រមូល​ថវិកា​ចូល​រដ្ឋ​ទើប​ជា​រឿង​ល្អ។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏ដោយ​គេ​ពុំ​ទាន់​ឃើញ​របាយការណ៍​ពី​គណៈកម្មការ និង​បង្ក្រាប​ការ​កាប់​ឈើ​ខុស​ច្បាប់​នោះ​ទេ។

លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​៖ «លោក សៅ សុខា ខំប្រឹង​ធ្វើការ​ទាំង​យប់​ទាំង​ថ្ងៃ​តែ​រឿង​នេះ​រឿង​ស្រាវជ្រាវ​អ៊ីចឹង​វា​ទាមទារ​ពេល​យូរ​ណាស់​មិន​អាច​ធ្វើ​ប៉ះ​ដៃ​យក​ដៃ​ប៉ះ​ជើង​យក​ជើង​បាន​នោះ​ទេ។ គេ​មាន​នីតិវិធី​របស់​គេ​ត្រឹមត្រូវ​ហើយ​ខ្ញុំ​មាន​ជំនឿ​យ៉ាង​មុតមាំ​លើ​ការ​ដឹកនាំ​របស់​ឯកឧត្តម សៅ សុខា»។

លទ្ធផល​នៃ​ការ​ស្រាវជ្រាវ​កន្លង​មក​បាន​រកឃើញ​ថា​មាន​ក្រុមហ៊ុន​ខ្លះ​បាន​​ឈូសឆាយ​ដីព្រៃ​ដោយ​មាន​ការ​បន្លំ​អ៊ីចឹង​បាន​ក្រសួង​និរាករណ៍​ចោល​ហើយ​ក្រសួង​បាន​ដាក់​ពិន័យ​។ ក្រុមហ៊ុន​មួយ​​ចំនួន​ទៀត​ក៏​មិន​មាន​កំហុស​អី​ទេ​គ្រាន់​តែ​ថ្លៃ​កៅស៊ូ​ធ្លាក់​ចុះ​ទៅ​អ្នក​វិនិយោគ​ក៏​មិន​មាន​កម្លាំង​ចិត្ត​​នឹង​ធ្វើ​បន្ត​ទៀត។ «ឥឡូវ​បញ្ហា​សង្គម​យើង​វា​អ៊ីចឹង​សួរ​ថា​ពី​ណា​ត្រូវ​ហើយ​ពី​ណា​ខុស? ខ្ញុំ​ថា​អាហ្នឹង...​​យើង​​​គួរ​តែ​ធ្វើការ​ទាំង​អស់​គ្នា​ដើម្បី​បញ្ចប់​ទៅ»។

លោក​រដ្ឋមន្រ្ដី​បាន​វាយតម្លៃ​ថា​បើ​តាម​គំនិត​ដើម​​នៃ​គោលនយោបាយ​ផ្ដល់​ដីសម្បទាន​សេដ្ឋកិច្ច​គឺជា​គំនិត​ដ៏ល្អ​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​គឺ​ចង់​ប្រែ​ក្លាយ​ដី​ដែល​រេចរឹល​នៅ​​សេសសល់​មិន​ប្រើប្រាស់​ទៅ​ជា​​ដី​កសិឧស្សាហកម្ម​ដោយ​ការ​ដាំ​ដំណាំ​កែច្នៃ និង​បាន​ចាត់​ទុក​វា​ជា​ខឿន​សេដ្ឋកិច្ច​មួយ​ទៀត​ដើម្បី​ជំរុញ​កំណើន​ប៉ុន្ដែ​ជា​អកុសល​ការ​អនុវត្ត​បាន​ជួប​ឧបសគ្គ​យ៉ាងច្រើន​ដែល​ចាំបាច់​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​បញ្ចប់​ជម្លោះ​ទាំងអស់។

លោក សាយ សំអាល់ បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា​ «ទាំង​​ការ​អនុវត្ត​របស់​យើង​ [រដ្ឋ​] ទាំង​ការ​មិន​យល់​ដឹង​របស់​​បងប្អូន​ប្រជាពលរដ្ឋ​បាន​​ធ្វើ​ឲ្យ​បំណង​ល្អ​មួយ​នេះ​ខកខាន​ដោយ​​ធ្វើ​មិន​សូវ​​បាន​ល្អ។ តែ​យ៉ាង​ហោច​ណាស់​កម្ពុជា​មាន​ដី​ទំហំ​ ២០-៣០ ម៉ឺន​ហិកតា​បាន​ដាំ​កៅស៊ូ​ហើយ​ដែរ​ទាំង​ក្រុមហ៊ុន​ និង​​ជា​កម្មសិទ្ធិ​ឯកជន»។

ការ​គ្រប់គ្រង​ដីសម្បទាន និង​ធនធាន​ធម្មជាតិ​ក្រសួង​បរិស្ថាន​បាន​ផ្ទេរ​ប្រភេទ​ដី​សម្រាប់​កសិកម្ម​ទៅ​ឲ្យ​ក្រសួង​កសិកម្ម​រួចរាល់​ហើយ​។ រីឯ​ក្រសួង​កសិកម្ម​វិញ​ក៏​បាន​ផ្ទេរ​ដី​អភិរក្ស​សត្វ​មក​ឲ្យ​ក្រសួង​បរិស្ថាន​អស់​ហើយ​​ដែរ​។

ដូច្នេះ​រដ្ឋ​ត្រូវ​ធ្វើការ​វាយតម្លៃ​​ឡើង​វិញ​ថា​តើ​ដី​ណា​ជា​ដី​ដែល​មិន​ត្រូវ​ប៉ះ​ដាច់​ខាត ដី​ណា​ដែល​អាចរ​ក្សា​ទុក​សម្រាប់​ថ្ងៃ​ក្រោយ​ដើម្បី​ធានា​នូវ​សន្តិសុខ​ស្បៀង​ពលរដ្ឋ​កម្ពុជា​។ ដី​ដែល​រដ្ឋ​ដកហូត​បាន​មួយ​ចំនួន​គឺ​មិន​អាច​យក​ទៅ​ដាំ​អី​បាន​ដី​នោះ​នឹង​ត្រូវ​រក្សា​ទុក​ជា​ដែន​ជម្រក​សត្វព្រៃ។

ក្រសួង​បិរស្ថាន​មាន​គម្រោង​ទុក​តំបន់​ព្រៃឡង់​ជា​ដែន​ជម្រក​សត្វ​ព្រៃ​។ ចំពោះ​ដី​ជា​ភូមិឋាន​របស់​ប្រជាជន​គឺ​រដ្ឋ​នឹង​កាត់​ទុក​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ដោយ​ចុះ​បញ្ជី​ឲ្យ​​បាន​ច្បាស់លាស់​។ ដើម្បី​ឲ្យ​ការងារ​នេះ​កាន់តែ​សុក្រឹត​ក្នុង​​ឆាប់ៗ​ខាង​មុខ​នេះ​ក្រសួង​បរិស្ថាន​នឹង​ធ្វើ​សិក្ខាសាលា​មួយ​ដោយ​អញ្ជើញ​សង្គម​ស៊ីវិល អង្គការ​ក្រៅ​រដ្ឋាភិបាល អ្នក​ជំនាញ​ការ​ព្រម​ទាំង​ក្រសួង​ពាក់ព័ន្ធ​ទាំងអស់​មក​ផ្ដល់​យោបល់​​លើ​ការ​គ្រប់គ្រង​ដីធ្លី​ឲ្យ​បាន​ត្រឹមត្រូវ​គឺ​គិតគូរ​ឡើង​វិញ​ដើម្បី​កំណត់​​ទីតាំង​ឲ្យ​​បាន​ច្បាស់លាស់​កុំ​ឲ្យ​មាន​ទំនាស់​បន្ដ​ទៀត។

លោក​រដ្ឋមន្ដ្រី​បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា ​វិវាទ​ក្នុង​សង្គម​កម្ពុជា​​មួយ​ផ្នែក​​ធំ​កើត​ចេញ​ការ​ទន្ទ្រាន​យក​ដី​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ក្នុង​នោះ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្លះ​បាន​ឃុបឃិត​ជាមួយ​អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន​លួច​រាន​ដី​រដ្ឋ​លក់​ហើយ​ក៏​មាន​ក្រុមហ៊ុន​មួយ​ចំនួន​បាន​ទន្ទ្រាន​យក​ដី​លំនៅឋាន​រាស្ដ្រ​ផង​ដែរ​។

កម្ពុជា​មិន​មែន​មាន​តែ​ព្រៃឈើ​មួយ​មុខ​ទេ​ដែល​ជា​សម្បត្ដិ​ជាតិ​ប៉ុន្ដែ​នៅ​មាន​រ៉ែ​ជាច្រើន​ប្រភេទ​ទៀត​ដូច​ជា​មាសត្បូង ប្រេង ឧស្ម័ន ក្រួស ខ្សាច់ ជាដើម​ដែល​ចាំបាច់​ត្រូវ​គ្រប់គ្រង​ឲ្យ​បាន​ល្អ​សម្រាប់​ជួយ​ជំរុញ​​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច។ លោក​បាន​ប្រសាសន៍​ថា​កិច្ចការ​ចំពោះ​មុខ​គឺ​ចាត់​វិធានការ​ចំពោះ​អាជីវកម្ម​បូម​ខ្សាច់​ខុស​ច្បាប់​ដែល​​ជា​ទូទៅ​បណ្ដាល​ឲ្យ​បាក់​ច្រាំង​ទន្លេ​ដែល​​លោក​បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា​ជា​កំហុស​ខុស​ឆ្គង​។ លោក សំអាល់ បាន​ស្នើ​ថា​អ្នក​ធ្វើ​អាជីវកម្ម​បូម​ខ្សាច់​ទាំងអស់​ត្រូវ​សហការ​ជាមួយ​អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន និង​ក្រសួង​ជំនាញ​ធ្វើ​ម៉េច​​ទាញ​យក​ធនធាន​តាម​​លក្ខណ​បច្ចេកទេស​ហើយ​ខ្សាច់​នេះ​វា​នឹង​ហូរ​ចូល​មក​ទៀត។

លោក​បាន​បញ្ជាក់​ថា​ចំពោះ​អាជីវកម្ម​បូមខ្សាច់​ខុស​ច្បាប់​ត្រូវ​តែ​បញ្ឈប់​។ ខ្សាច់​ជា​ធនធាន​មួយ​ដែល​​អាច​បម្រើ​ឧត្តម​ប្រយោជន៍​ជាតិ​ប៉ុន្តែ​វា​មាន​ករណី​ពី​មុន​មក​បងប្អូន​មួយ​ចំនួន​គាត់​ធ្វើ​អាជីវកម្ម​បូម​រហូត​ដល់​ទៅ​បាក់​ច្រាំង​ប៉ះពាល់​ដល់​ផ្ទះ​ប្រជាជន។

លោក​បន្ថែម​ថា​ «ខ្ញុំ​ជាមួយ​ឯកឧត្តម ស៊ុយ សែម រដ្ឋមន្ដ្រី ក្រសួង​រ៉ែ និង​ថាមពល​បាន​ប្តេជ្ញា​ចិត្ត​ជាមួយ​គ្នា​ថា​ឥឡូវ​មុន​ឲ្យ​អាជ្ញាប័ណ្ណ​ខ្សាច់​សូម​ឲ្យ​ធ្វើការ​​វាយតម្លៃ​ប៉ះពាល់​បរិស្ថាន​ជា​មុន​សិន​យើង​ក៏​បាន​ឯកភាព​គ្នា​ទៅ​តាម​ហ្នឹង​ដើម្បី​ឲ្យ​​ច្បាស់​ថា​គេ​បូម​ជម្រៅ​ប៉ុន្មាន​? ចម្ងាយ​ប៉ុន្មាន​ពី​ច្រាំង​ម៉ោង​ណា​ត្រូវ​បូម?

រីឯ​ផលប៉ះពាល់​ផ្សេង​ទៀត​ដែល​ក្រសួង​បរិស្ថាន និង​ក្រសួង​ពាក់ព័ន្ធ​គួរ​ដោះស្រាយ​រួមមាន​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​ដន​សាហុង​នៃ​ប្រទេស​ឡាវ​ដែល​កម្ពុជា​មិន​ទាន់​បាន​ធ្វើ​សម្រេច​ចិត្ត​ឲ្យ​បាន​ច្បាស់លាស់​នៅ​ឡើយ​ចំពោះ​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​នោះ​ដោយសារ​មិន​ទាន់​បាន​សិក្សា​ច្បាស់លាស់​អពី​ផលវិជ្ជមាន​ និង​ផលអវិជ្ជមាន​នៃ​ទំនប់​នោះ។ ចំពោះ​តំបន់​ជាយ​អារ៉ែង​ដ៏​ចម្រូងចម្រាស​នៅ​ខេត្ត​កោះកុង​វិញ​លោក សាយ សំអាល់ បាន​បញ្ជាក់​យ៉ាង​ច្បាស់​ថា​រដ្ឋាភិបាល​មិន​មាន​គម្រោង​សាងសង់​វារីអគ្គិសនី​នៅ​តំបន់​ជាយ​អារ៉ែង​ទេ​បើ​ទោះ​ជា​​កម្ពុជា​កំពុង​ត្រូវ​ការ​ចាំបាច់​នូវ​ភ្លើង​អគ្គិសនី​មាន​តម្លៃ​ទាប​ក៏ដោយ​ហើយ​​បញ្ហា​នេះ​រដ្ឋាភិបាល និង​សង្គម​ស៊ីវិល​ក៏​មិន​ចាំចាច់​ចំណាយ​ពេល​ឈ្លោះ​គ្នា​នាំឲ្យ​ខាត​ពេលវេលា​ឥតប្រយោជន៍​ដែរ​។​

លោក​បាន​បញ្ជាក់​ថា៖ «ខ្ញុំ​បាន​និយាយ​ហើយ​និយាយ​ទៀត​ថា​អារ៉ែង​ហ្នឹង​អត់​មាន​គោលការណ៍​ទៅ​ធ្វើ​ទេ​ក៏​ប៉ុន្តែ​មនុស្ស​មិន​ជឿ​ដោយសារ​ការ​បំពុល​ព័ត៌មាន​ហ្នឹង។ យើង​បាត់បង់​ឱកាស​ច្រើន​នាំ​គ្នា​មក​គិត​រឿង​ហ្នឹង​ដោះស្រាយ​រឿង​ហ្នឹង។ ខ្ញុំ​គិត​ថា​បើ​សិន​ជា​យក​ពេលវេលា​​ទៅ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ផ្សេង​សម្រាប់​សង្គម​ជាតិ​យើង​ប្រហែល​ជា​ល្អ​ជាង​»​។

ការ​ប្រឆាំង​របស់​អង្គការ​ក្រៅ​រដ្ឋាភិបាល​មួយ​ចំនួន​ហាក់​ផ្ទុយ​​ពី​តម្រូវការ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ។ ប្រជាពលរដ្ឋ​កម្ពុជា​ស្ទើរ​គ្រប់​មណ្ឌល​បោះឆ្នោត​តែង​ស្នើ​សុំ​តាម​តំណាងរាស្ដ្រ​របស់​ខ្លួន​ដោយ​សុំ​បញ្ចុះ​តម្លៃ​ភ្លើង។ អគ្គិសនី​បាន​ដើរតួ​ដ៏សំខាន់​សម្រាប់​ជំរុញ​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច។ អគ្គិសនី​ដែល​ពលរដ្ឋ​កម្ពុជា​កំពុង​ប្រើប្រាស់​គឺ​បាន​ពី​ការ​ទិញ​ពី​ប្រទេស​ជិត​ខាង។

លោក​បាន​ចោទសួរ​ថា «​ឥឡូវ​យើង​ត្រូវ​សួរ​ខ្លួន​ឯង​ថា​តើ​យើង​ដើរ​ទៅ​មុខ​បាន​ទេ​នៅពេល​ដែល​​យើង​មិន​មាន​ថាមពល​។ ជម្រើស​របស់​កម្ពុជា​ត្រូវ​គិត​ដល់​អធិបតេយ្យ​​ទាក់ទង​នឹង​សន្តិសុខ​ជាតិ​យើង​​ត្រូវ​មាន​ប្រភព​ថាមពល​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ដែនដី​អធិបតេយ្យ​របស់​កម្ពុជា»។

លោក​រដ្ឋមន្ដ្រី​បាន​ពន្យល់​ថា​នៅ​ទី​ណា​ក៏ដោយ​ការ​ធ្វើ​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​តែងតែ​មាន​​ផលប៉ះពាល់​ខ្លះ​ប៉ុន្ដែ​ត្រូវ​ថ្លឹង​ថា​តើ​មាន​អាគុយ​នៅ​ក្នុង​ផ្ទះ​ល្អ​ជាង ឬ​ក៏​អាគុយ​នៅ​ក្រៅ​ផ្ទះ​ល្អ​ជាង​? នៅ​ពេល​​ដែល​យើង​កសាង​ប្រភព​ថាមពល​នៅក្នុង​ស្រុក​យើង​នោះ​សំដៅ​កាត់​បន្ថយ​តម្លៃ​អគ្គិសនី​ដែរ​។ យោង​តាម​​តម្រូវការ​ចាំបាច់​របស់​ពលរដ្ឋ​ រដ្ឋាភិបាល​កំពុង​​​កសាង​ប្រភព​​ថាមពល​កសាង​ខ្សែ​បណ្តាញ ដែល​គ្រោង​នឹង​បញ្ចុះ​តម្លៃ​ភ្លើង​នៅ​ឆ្នាំ ២០១៧-២០១៨ នេះ​ដែល​សម្តេច​តេជោ​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ប្រកាស​រួច​​ហើយ។

លោក​បន្ដ​ថា «ប្រសិន​​ជា​គ្មាន​ថាមពល​ទេ​យើង​មិន​អាច​ប្រែ​ក្លាយ​ប្រទេស​​យើង​ឲ្យ​ក្លាយ​ទៅ​ជា​ប្រទេស​ឧស្សាហកម្ម​បាន​ទេ​ហើយ​មិន​អាច​ពឹង​ទៅ​លើ​ភ្លើង​ដែល​​មក​ពី​ប្រទេស​ជិត​ខាង​បាន​​ទេ។ ខ្ញុំ​ជា​ទស្សនៈ​ផ្ទាល់​​ខ្លួន ខ្លួន​[ត្រូវ] ទីពឹង​ខ្លួន​ហើយ​ត្រូវ​មាន​ឆន្ទៈ​មួយ​ឈរ​​លើ​​ជើង​ខ្លួនឯង​»​៕

រាយការណ៍​បន្ថែម តាំង រីនិត្យ

3 comments:

Anonymous said...

មើលអាភ្លើរដ្ឋមុន្ត្រីស្អីគេនេះនិយាយដោះសារកើត ព្រោះតែអស់ព្រនេះហើយបានជាមាអភូត្តហតុ អាឆ្គួត ។

Kim Ea said...

This country run by an incapacitates administration . All of them was less educated, from Khmer RUM DOS joint force in the war thorn of communist era of traitor Sihanouk. They don't have any knowledge of any ecosystem or any importance of priceless from forestry . For their ton of money bribes to serve or safeguard of their power, they allowed cronies fanatics with anarchic powers to destroyed our Khmer precious treasure forest at will. Did these ignorance Khmer former Communists killer have sustain knowledge to organized this kinds of big scheme for economic land concession implanted by their patron idea ? the answer is no not at all . Everything, they blindly proceeded with out studies thoroughly , or even organized any diligent mechanism, with high responsibilities from their top to lowers tears administrative employees . Every levels of this government employees used this scheme and this illusion laws to enrich them self ,disregard of any controversial consequences of ruining our country ecosystem in serving our Khmer young generation . Then the decadence of destroying precious trees in this immense magnitude can elevated all of them from top of mafias echelons to the low level contraband prone to be rich and powerful, and nothing can stop it . If Khmer citizen want to save this forest, we're Khmer as a whole need to root out this corrupt unrepentant administration from top to bottom . please joint force to vote them out, and we will see.

Anonymous said...

This country is run by monkeys.